Genel Bilgiler

Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Yeterlik Sınavı Yönergesi

Genel Bilgiler

Yeterlik sınavına girmek üzere başvuran adayların başvuruları Ölçme ve Değerlendirme Komisyonu tarafından değerlendirilir ve uygun olan adayların sınava alınmasını sağlanır. Sınav takvimi, sınav soruları ve bilimsel denetimi, sınav sonuçları ve sınav hazırlıkları da aynı komisyon tarafından düzenlenir. Sınav takvimi Türk Pediatri Yeterlik Kurulu, Yürütme komisyonu tarafından değerlendirilir, sınava katılabilirliğin ölçütlerine uygun kişilerin tanımlanmasından sonra sınavın giriş şartları, kademeleri, yeri ve tarihleri 2 (iki) ay önce duyurulur. Bilgi sınavı başvuruları sınav tarihinden iki hafta (ondört gün) öncesine kadar kabul edilir. Bu tarihten sonra yapılan başvurular kabul edilmez ve aday bir sonraki sınava alınır. Sınavlar yılda en az bir kez yapılır. Bilgi ve uygulama/beceri sınavlarında başarılı olan adaylara “Yeterlik Belgesi” verilir.

Sınav ücretlidir. Başvurulacak dönem için geçerli sınav ücreti ve sınav uygulama yeri her yıl için sınav ilanıyla birlikte açıklanır.

Adayın bilgi sınavına girebilmesi için gerekli şartlar:

  • Türkiye’de bir tıp fakültesinden mezun olmak veya yabancı bir tıp fakültesi mezunu ise denklik belgesi almış olmak
  • Uzmanlık belgesi almış olmak, ya da eşdeğer denklik belgesine sahip olmak
  • Uzmanlık eğitiminin bitmesine altı ay ve daha az süre kalmış olmak (uzmanlık eğitimini bitirmemiş adayların yazılı sınavdan başarılı olmaları durumunda uygulama/beceri sınavına uzmanlık belgesini aldıktan sonra girebilir ve yeterlik belgeleri uzman belgelerini aldıktan ve ibraz ettikten sonra düzenlenir.)
  • Türk Pediatri Kurumu Derneği veya Türkiye Milli Pediatri Derneği üyesi olmak
  • Hakkında devam eden ve hekimlik yapmaya engel adli veya etik soruşturma/süreç olmamak (aksi durumda belge iptal edilir)
  • Yabancı bir ülkede Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları uzmanı olan ve denklik belgesine sahip olan adaylar yeterlik sınavına giriş şartlarına uygun olduklarının belgelendirdikleri takdirde sınava girmeye hak kazanırlar. Bu adaylar için aranacak şartlar ve izlenecek kurallar Türkiye’de uzmanlık eğitimi almış adaylarla aynıdır.

Sınav başvurusu için gerekli belgeler:

  1. Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Tıpta Uzmanlık Yeterlik Kurulu internet sayfasında yer alan sınav başvuru formu (https://www.pediatriyeterlik.org/yeterlilik-sinavi/basvuru-formu/)
  2. Nüfüs cüzdanı fotokopisi,
  3. Uzmanlık diploması kopyası (onaylı) veya diploma almaya hak kazandığını bildirir belge
  4. Özgeçmiş
  5. Sınav ücretinin yatırıldığına dair dekont belgesi

Sınav Süreci:

Sınav bilgiyi test eden yazılı sınav ve beceriyi test eden uygulamalı sınav olmak üzere iki basamaktan oluşmaktadır. Bilgi sınavı soruları ağırlıklı olarak vaka bazlı olmak üzere klasik tip (bilgi sorusu) ve probleme dayalı (olgu çözümlemeli) olarak iki tipte çoktan seçmeli olarak hazırlanır. Gerekli durumlarda yüksek görüntü kalitesine sahip resim veya fotoğraflarla soru zenginleştirilebilir.

Soru sayısı 100-120, sınav süresi 100-120 dakika olacaktır. Komiteye ulaşan sorular içerik ve soru tekniği olarak gözden geçirilip, gerekli düzeltmeler komite veya gerekirse soruyu hazırlayanlar tarafından yapıldıktan sonra sınavlarda kullanılmak üzere Türk Pediatri Yeterlik Kurulu soru bankasında saklanacaktır. Yazılı sınav içeriğinin klasik ve probleme dayalı soru tipleri ve soruların temel konuları açısından dengeli dağılımından Ölçme ve Değerlendirme Komisyonu sorumludur. Sınavda sorgulanan yetkinliğin önem derecesine göre soruların puan ağırlığı değişebilir (örneğin; anafilaksinin acil yönetimi). Ayrıca disiplinlere göre bilinmesi gereken baraj/doğru cevap oranı belirlenebilir (örneğin; altı yenidogan sorusundan en az üçünü bilmesi gerekir)

Sınavın amacı çocuk sağlığı ve hastalıkları uzmanının, alanıyla ilgili olarak bilmesi gerekenleri sınamaktır. Sorular uzmanlık eğitimi bilgi hedefleri doğrultusunda TUKMOS müfredatına (https://www.pediatriyeterlik.org/assets/962cb50103/Egitim-programi.pdf)  uygun şekilde (TT*, ETT* ve A* düzeyinde) düzenlenecektir. Sınav soruları ve cevapları aşağıdaki kaynaklara göre hazırlanacaktır:

  1. Nelson Textbook of Pediatrics (21st edition, 2019)
  2. Rudolph’s Pediatrics (23rd edition, 2018)
  3. Temel Pediatri (2. Baskı, 2019, Milli Pediatri Derneği)
  4. Pediatrinin Esasları (2017, Türk Pediatri Kurumu)
  5. Pediyatri (Olcay Neyzi-Türkan Ertuğrul, 2020)
  6. Yurdakök Pediatri 2017
  7. Türk Pediatri Arşivi (son 2 yıl sayıları)
  8. Turkish Journal of Pediatrics (son 2 yıl sayıları)
  9. Soruların konulara göre ağırlıkları söyledir:

*ETT (Ekip çalışması yaparak hastaya tanı konulması ve tedavi), TT (Ekip çalışmasına ihtiyaç olmadan tanı ve tedaviyi yönetme) ve A (acil durumu tanımlama ve acil tedavi uygulama)

Sınav Konu Başlıkları

  • Koruyucu Pediyatri/Sağlam Çocuk
  • Fetal ve Neonatal Bakım
  • Adölesan Sorunları
  • Dismorfoloji, Genetik ve Metabolik Hastalıklar
  • Mental ve Davranışsal Sağlık
  • Çocuk İstismarı ve İhmali
  • Acil ve Yoğun Bakım
  • İnfeksiyon Hastalıkları
  • Hematoloji ve Onkoloji
  • Allerji ve İmmünoloji
  • Endokrinoloji
  • Pediatrik Ortopedik sorunlar (Kas, iskelet) ve Spor Tıbbı
  • Romatoloji
  • Nöroloji
  • Göz, Kulak-Burun-Boğaz
  • Kardiyoloji
  • Pulmonoloji
  • Gastroenteroloji
  • Nefroloji, Sıvı ve Elektrolit
  • Uroloji ve Genital Hastalıklar
  • Dermatoloji
  • Psikososyal Sorunlar
  • Tıp Etiği
  • Araştırma yöntemleri, Hasta güvenliği ve Kalite iyileştirmesi

 

a. Bilgi Sınavı:

Yazılı sınav içeriği veya varsa yanlışları kontrol edilerek sınavdan en az 5 (beş) gün önce basılması sağlanır. Basılı materyal ölçme ve değerlendirme komisyonu tarafından tekrar gözden geçirilerek basım hataları düzeltilir. Sınavın yapılacağı sınav yeri, salon, sınav saati ve sınav görevlileri (Salon Başkanı ve Gözetmenler; en az 5 yıllık aktif eğitici kadrosunda bulunan kişiler arasından) Ölçme ve Değerlendirme Komisyonunca belirlenir. Sınav tarihinden en az iki hafta (ondört gün) gün önce salon görevlilerinden sınava katılmayı kabul ettiklerine dair yazılı onay alınır.

Salon başkanı sınav günü, sınav evrak kutularını/çantalarını Ölçme ve Değerlendirme Komisyonu yetkilisinden tutanakla teslim alır, içindeki sınav evraklarını sayarak kontrol eder, sorun varsa durumu Ölçme ve Değerlendirme Komisyonu yetkilisine bildirir. Sınav salonunun düzeninden, sınav sorularının zamanında ve doğru sayıda teslim alınmasından ve sınav bitiminde belgelerin eksiksiz olarak Ölçme ve Değerlendirme Komisyonu temsilcisine teslim edilmesinden Salon Başkanı sorumludur.

Yazılı sınavdan geçmek için minimum 70 (100 üzerinden) alınması gerekmektedir.

b. Beceri/Uygulama Sınavı:

Bilgi sınavında başarılı olan adaylar beceri/uygulama sınavına katılmaya hak kazanır. Bilgi sınavından geçen adayın sonucu 5 yıl geçerlidir. Adayın bundan sonraki iki yıl içinde iki kez beceri/uygulama sınavına girme hakkı vardır. Beceri/uygulama sınavının başvuru sayısının belirlenen minimum yeterli aday sayısına ulaşılamaması veya diğer mücbir sebeplerle yapılamaması durumunda adayın hakkı bir sonraki sınav döneminde aktarılır. Ne sebeple olursa olsun, yazılı sınavın üzerinden 5 yıl geçmesi durumunda adayın beceri/uygulama sınavına girebilmesi için tekrar yazılı sınava girmesi gerekir. Benzer şekilde yeterlik belgesinin geçerlilik süresi yazılı sınavın başarıldığı tarihten başlar.

Beceri sınavı adayın çocuk sağlığı ve hastalıkları alanında uygulamalı olarak gerçekleştirmesi gereken yetkinlikleri ve olgu yönetimindeki bilgi, beceri ve tutumunu değerlendirir. Sınav salonu, istasyonlar (8-12 istasyon) giren ve çıkan adayların birbirini göremesine izin vermeyecek şekilde düzenlenir ve gözetmenler eşliğinde adayın bu istasyonların her birindeki yapılandırılmış soruları veya uygulamaları sırasıyla gerçekleştirmesi beklenir. Uygulama sınavı sırasında klinik özetler, basılı veya görsel materyellerden (video, radyolojik görüntüler, fotoğraflar, EKG vb) yararlanılabilir, istasyonlar mikroskopi ve maket üzerindeki uygulama içerebilir. Tüm istasyonlar için sorular ve cevaplar yapılandırılır, başarı kriteri için doğru cevap oranları önceden belirlenir. Tüm adaylara her istasyon için verilen süre eşittir ve bu süre ölçme-değerlendirme komisyonu tarafından belirlenir.  Aday her istasyondan geçmek zorundadır.

Bilgi sınavına bir merkezde en fazla 100 kişi, beceri/uygulama sınavına en fazla 20 kişi kabul edilir. Daha fazla başvuru olması durumunda adaylar başvuru sırası gözönünde bulundurularak ikinci bir merkeze kaydırılabilir, ikinci bir merkez açılamazsa adaylar bir sonraki sınav dönemine otomatik olarak kaydedilir ve adaya haber verilir. Bilgi sınavına 20 kişiden az başvuru olması durumunda sınav tarihi ertelenebilir veya bir sonraki sınav ile birleştirilebilir. Mücbir sebeplerle sinavlar ertelenirse adayın sınav hakkı bir sonraki dönem için saklı kalır.

Sınav Sonuçları:

Sınav sonuçları internet üzerinden kişiye bildirilecektir, sınava giren aday sonucu kendi şifresiyle öğrenebilir. Sınav soruları yayınlamayacaktır. Sınav sonuçları açıklandıktan sonra itiraz süresi bir haftadır. İtiraz durumunda Ölçme ve Değerlendirme Komisyonu itirazı değerlendirir, soruya ve cevaba itiraz olması durumunda kaynak göstererek itirazı bir ay içinde cevaplar.

Yeterlik Belgesi:

Yeterlik belgesi Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Tıpta Uzmanlık Yeterlik Kurulu tarafından düzenlenir. Bu belgenin geçerliliği 5 yıldır. Yeterlik Sınavını başaranlar 5 yıl sonra yeniden belgelendirme sınavına girmek zorundadırlar.